Nội dung khái quát, không phải tư vấn pháp lý hay thuế. Quy định thay đổi theo thời gian và áp dụng khác nhau theo từng trường hợp — với việc cụ thể nên hỏi cơ quan quản lý, cơ quan thuế hoặc luật sư.
Phạt vi phạm và bồi thường là hai khái niệm khác nhau và hay bị dùng lẫn.
Phân biệt hai khái niệm
Phạt vi phạm là khoản hai bên thoả thuận trước, áp dụng khi có vi phạm, không cần chứng minh thiệt hại.
Bồi thường là bù đắp thiệt hại thực tế và phải chứng minh được.
Pháp luật có quy định về giới hạn mức phạt — hỏi luật sư khi soạn điều khoản này.
Các vi phạm thường được quy định
Chậm giao hàng.
Chậm thanh toán.
Hàng không đạt tiêu chuẩn.
Đơn phương chấm dứt hợp đồng.
Viết cho rõ
Mức phạt tính thế nào: theo phần trăm giá trị, theo ngày chậm, có trần không.
Thời điểm bắt đầu tính.
Thủ tục thông báo trước khi áp dụng.
Cân đối hai chiều
Điều khoản chỉ phạt một bên là dấu hiệu hợp đồng mất cân bằng.
Bên yếu thế hơn nên đề nghị đối xứng.
Sự kiện bất khả kháng
Nêu rõ những trường hợp nào được miễn trách nhiệm.
Kèm nghĩa vụ thông báo trong thời hạn nhất định.
Trên thực tế
Phần lớn vi phạm được xử lý bằng thương lượng chứ không bằng phạt.
Nhưng có điều khoản rõ thì cuộc thương lượng đó có cơ sở.
Hỏi đáp nhanh
Phạt vi phạm khác bồi thường thế nào?
Phạt là khoản thoả thuận trước, áp dụng khi có vi phạm mà không cần chứng minh thiệt hại; bồi thường là bù đắp thiệt hại thực tế và phải chứng minh được.
Điều khoản phạt nên viết rõ những gì?
Mức phạt tính thế nào và có trần không, thời điểm bắt đầu tính, và thủ tục thông báo trước khi áp dụng.
Điều khoản chỉ phạt một bên nói lên điều gì?
Hợp đồng mất cân bằng — bên yếu thế hơn nên đề nghị đối xứng.
Trên thực tế vi phạm được xử lý thế nào?
Phần lớn bằng thương lượng chứ không bằng phạt — nhưng có điều khoản rõ thì cuộc thương lượng đó có cơ sở.